Tổng quan về công việc UX Design

28/08/2015

Mình có may mắn được làm việc chung với nhiều team UX lớn ở Úc (như CBA ở Sydney; ANZ, Telstra ở Melbourne;…), do đó đã từ lâu mình có dự định sẽ viết lại một cách hệ thống toàn bộ những kỹ năng và kinh nghiệm về UX mà mình đã tích lũy được.

Tuy nhiên trước khi viết sâu vào những chủ đề đó, thiết nghĩ cần phải có một bài tổng quan để mọi người có cái nhìn khái quát về công việc này. Đó là mục đích của bài viết này, bài viết khá là dài dù mình đã cố rút ngắn. Bài viết sẽ dùng tiếng Anh tiếng Việt lẫn lộn để dễ diễn đạt các từ chuyên môn.

UX Design, công việc thường bị hiểu sai ý nghĩa, có lẽ là vì có từ “Design” trong đó nên thường làm mọi người nghĩ rằng công việc này liên quan nhiều đến đồ họa, màu sắc,…

Thật ra phần nhiều công việc của vị trí này không đụng đến thiết kế đồ họa nhiều, có lẽ nên hiểu nghĩa của chữ design là “Xây dựng trải nghiệm người dùng” thì hợp lý hơn.

Công việc này thật ra gần với vị trí Product Manager (ở các ngân hàng thì thường gọi là Product Owner) hơn. Thực tế 80% thời gian của UXD là làm việc với Product Owner và các stakeholders, chỉ  khoảng 20% thời gian ở giai đoạn sau thì mới làm việc với Visual Designer (và thường thì UXD cũng chỉ phối hợp với Visual Designer chứ không phải là họ tự làm visual interface).

• • •

Lý thuyết và thực hành

26/08/2015

Công ty gần đây mình làm việc là một UX Consultancy khá nổi tiếng (Top10 UX Consultancy lớn nhất Úc), khách hàng của công ty trải rộng trong nhiều lĩnh vực (tài chính, technology, telecommucation,…)

Nói thêm một chút về mô hình công ty này vì nó khá thú vị và (hình như) chưa có ở Việt Nam – ít ra là trong ngành UX.

Công việc chủ yếu của bọn mình là đến trực tiếp trụ sở của khách hàng và làm việc (gọi là onsite), thường là mỗi người sẽ được giao một dự án và trực tiếp lead team của khách hàng (gọi là inject).

Tùy theo industry và quy mô của công ty khách hàng mà: khi thì bọn mình sẽ lead một team Dev, khi thì sẽ lead một team UX Design (đóng vai trò như một UX Lead), thậm chí có trường hợp là one man show luôn (tự xử hết). Đến khi deliver sản phẩm là coi như xong dự án, lại tiếp tục đi dự án khác. Industry mình phụ trách là FinTech (Financial Technology) nên thường môi trường là các ngân hàng và thường làm việc chung với team UX Design.

Công việc này khá thú vị vì:

1. Được làm việc với rất nhiều môi trường khác nhau, nhiều ngành nghề khác nhau.
2. Khác với mô hình Agency, Consultancy khi đến làm việc với khách hàng là với tư cách là một chuyên gia nên rất được cưng chiều và trao rất nhiều quyền. Chính điều này tạo điều kiện rất thuận lợi cho bọn mình làm việc (và dĩ nhiên expectation của khách hàng cũng rất cao).
3. Đi rất nhiều nơi (nhờ thời gian làm việc ở đây mà mình được đi nhiều nơi ở nước Úc) và thường đi lại ăn ở rất sướng.

Đổi lại thì kỳ vọng của khách hàng đặt lên vai cũng rất lớn, nếu làm không tốt sẽ là thảm họa.

Do tính chất công việc là phải tự thân lead dự án của khách hàng nên trước giờ công ty tuyển rất kỹ, trung bình các bạn đồng nghiệp của mình có tối thiểu 10-15 năm kinh nghiệm trực tiếp trong ngành. Tuy nhiên thời gian gần đây công ty phát triển quá nhanh, mà nhân lực lại không đủ dẫn đến yêu cầu tuyển dụng giảm đi (trước đây trung bình khoảng 5 vòng thì bây giờ còn 3 vòng), trước đây sau khi tuyển dụng phải có gần 1 tháng induction mới ra field thì gần đây chỉ sau một tuần cá biệt có trường hợp vài ngày là ra field luôn.

Vì tình hình như vậy nên phát sinh một câu chuyện làm mình rút tỉa được một kết luận muốn chia sẻ với mọi người (sẽ kết luận cuối bài).

• • •

CBA Innovation Lab

14/01/2015

Hôm rồi công ty nơi mình làm việc vừa hoàn tất một đồ chơi mới cho team UX, gọi là Innovation Lab. Khu vực này rộng khoảng 650m2, tại đây UXD sẽ có nhiều công cụ, thiết bị hơn hiện đại hơn như tổng hợp thông tin các transaction theo thời gian thực theo từng vùng ở bất kỳ đâu, các thiết bị eye tracking mới, mô phỏng thực tế ảo,… Các thiết bị này sẽ hỗ trợ cho team UX làm các user interview, testing, analyst mà trước đây không làm được.

Cập nhật: Vừa rồi Innovation Lab của CBA được bình chọn là 1 trong 7 Innovation Lab tốt nhất thế giới trong lĩnh vực Financial Tech.

• • •

UX – Kể chuyện cái nút Exit

17/08/2014

Kể nghe vui lắm, hôm rồi có chuyện cái nút Exit thôi mà 2 team cãi nhau rần rần rất là sôi động. Đầu đuôi như sau:

Hầu hết các dịch vụ của ngân hàng đều bắt đầu từ cái form đăng ký, trong cái form đăng ký có cái nút Exit nhỏ nhỏ bên trên. Khi bấm vô thì sẽ hiện lên 1 cái lightbox confirm lại là “Mày có thiệt sự muốn ngưng không?”, ở dưới sẽ là 2 lựa chọn Yes và No.

Vì cái form đăng ký là nồi cơm của ngân hàng nên lẽ dĩ nhiên là chúng ta không muốn user ngưng. Vì vậy positive action là “Stay & continue” và negative action sẽ là “Leave now”. Câu hỏi ở đây là để cái positive bên trái hay bên phải?

Câu hỏi tưởng chừng nhỏ xíu vậy mà không đơn giản tí nào.

  • Team tui (SME) thì quyết tâm để bên trái với focus như sau: [[Continue]] – [Leave now].
  • Team hàng xóm (Insurance) thì quyết tâm để bên phải theo thứ tự: [Leave now] – [[Continue]]
    (2 dấu ngoặc vuông là có focus, 1 dấu là không focus)

lightboxes

• • •

Kể chuyện mần UX ở CBA

03/08/2014

CBA viết tắt của chữ Commonwealth Bank of Australia, ở Việt Nam mình thì CBA cũng có mặt nhưng chỉ hướng đến một số đối tượng đặc thù. Còn ở Úc thì CBA là ngân hàng lớn nhất.

CBA là một trong những ngân hàng tiên phong (không chỉ ở Úc mà cả trên thế giới) ứng dụng công nghệ thông tin rất mạnh vô toàn bộ các dịch vụ của ngân hàng. CBA rất mạnh về retail banking nên đối tượng khách hàng chính là người dùng cá nhân. Do đó chiến lược của ban lãnh đạo làà tập trung tối đa vào trải nghiệm người dùng – User Experience. Vì vậy nên họ đầu tư rất lớn và rất nghiêm túc vô mảng này.

Viết bài này chia sẻ với anh em ở nhà biết thêm về cách hoạt động và tổ chức của một team UX ở Úc như thế nào.

• • •